İSTANBUL’DA SAĞLIK ÇALIŞANLARININ EKONOMİK ÇIKMAZI! HEP-SEN ARAŞTIRMASINDA DİKKAT ÇEKEN RAKAMLAR

İnsan sağlığını korumak için yoğun çalışma temposuyla görev yapan sağlık emekçilerinin kendi yaşamlarını sürdürürken karşılaştıkları ekonomik güçlükler, HEP-SEN’in 2026 araştırmasıyla gündeme geldi. İstanbul’da çalışan sağlık personelinin ekonomik ve sosyal koşullarını inceleyen rapor, borç yükünün, yüksek yaşam maliyetlerinin ve tasarruf yapamamanın çalışanların hayatını nasıl etkilediğine ilişkin çarpıcı veriler içeriyor.

HEP-SEN İstanbul Safiye Hüseyin Elbi Şubesi tarafından gerçekleştirilen “Sağlık Emekçilerinin Ekonomik ve Sosyal Yaşam Koşulları Araştırması – 2026”, sağlık çalışanlarının ekonomik durumunu farklı yönleriyle ele aldı. Gelir ve gider dengesi, barınma maliyetleri, borç ödemeleri, fazla çalışma ihtiyacı ve geleceğe yönelik beklentiler araştırmanın temel başlıklarını oluşturdu.

BORÇLULUK ORANI YÜZDE 92,7’YE ULAŞTI

Araştırmanın en dikkat çekici sonuçlarından biri, katılımcıların yüzde 92,7’sinin borçlu olması oldu. Kredi, kredi kartı ve diğer borçların çalışanların bütçesindeki ağırlığı dikkat çekerken, katılımcıların yüzde 39,2’sinin gelirinin en az yüzde 55’ini borç ödemelerine ayırdığı belirtildi.

Maddi birikim yapabilmek de sağlık çalışanlarının önemli bir bölümü için mümkün görünmüyor. Araştırmaya katılanların yüzde 64,4’ü tasarruf yapamadığını bildirirken, yüzde 56,4’ü mevcut gelirinin temel ihtiyaçlarını karşılamaya yetmediğini ifade etti.

Ekonomik baskının gündelik yaşama yansıması ise temel ihtiyaçlara ilişkin verilerde ortaya çıktı. Katılımcıların yüzde 87,3’ü son bir yıl içerisinde maddi nedenlerle temel ihtiyaçlarını sık sık veya birkaç kez ertelemek ya da kısmak zorunda kaldığını belirtti.

İSTANBUL’DA YAŞAMAK SAĞLIK ÇALIŞANLARININ BÜTÇESİNİ ZORLUYOR

İstanbul’un yüksek kira ve yaşam giderleri, araştırmanın öne çıkardığı başlıklardan biri oldu. Katılımcıların yüzde 59,2’sinin hane gelirinin en az yüzde 31’ini kira veya konut kredisine ayırdığı açıklandı. Ayrıca katılımcıların yüzde 33,2’sinin gelirinin yüzde 41’inden fazlası barınma giderlerine gidiyor.

HEP-SEN İstanbul Safiye Hüseyin Elbi Şube Başkanı Uzman Hemşire Emre Yılmaz, sağlık çalışanlarının ekonomik koşullarının değerlendirilmesinde yaşadıkları şehrin maliyetlerinin de hesaba katılması gerektiğini vurguladı. Yılmaz, büyükşehirlerde görev yapan sağlık emekçileri için büyükşehir tazminatı ve kira desteği sağlanması gerektiğini dile getirdi.

EK GELİR İÇİN DAHA FAZLA NÖBET TUTUYORLAR

Sağlık hizmetlerinin kesintisiz yürütülmesi için nöbet sistemiyle çalışan personelin ekonomik gerekçelerle daha fazla mesai yapması da araştırmada yer aldı. Katılımcıların yüzde 57,9’u maddi nedenlerle daha fazla nöbet veya çalışma yapmak zorunda kaldığını bildirdi.

Bununla birlikte ek çalışma, beklenen ekonomik rahatlamayı her zaman sağlamadı. Nöbet ve fazla çalışma yapan katılımcıların yüzde 71’i, ek çalışma gelirinin ekonomik durumlarını anlamlı ölçüde iyileştirmediğini belirtti.

Emre Yılmaz, sağlık emekçilerinin geçimlerini sürdürebilmek için sürekli daha fazla çalışmak zorunda kalmaması gerektiğini ifade etti. Yılmaz’a göre çalışanların dinlenme hakkını, aile yaşamını ve sosyal hayatını koruyabilmesi için normal çalışma süreleri içerisinde yeterli gelir elde etmesi önem taşıyor.

TATİL, EĞİTİM VE SAĞLIK HARCAMALARINDA KISITLAMA

Araştırma, ekonomik sorunların çalışanların sosyal yaşam tercihlerini de etkilediğini gösterdi. Katılımcıların yüzde 83,1’i tatil ve seyahat harcamalarını, yüzde 78,4’ü giyim ve kişisel ihtiyaçlarını, yüzde 74,3’ü ise kültür ve sanat harcamalarını azaltmak veya ertelemek zorunda kaldı.

Daha da dikkat çekici olan, sağlık ve eğitim harcamalarındaki kısıtlamalar oldu. Katılımcıların yüzde 34,5’i sağlık, yüzde 36,9’u ise eğitim giderlerini azaltmak zorunda kaldığını bildirdi.

Ekonomik memnuniyetin 10 üzerinden 3,26 olarak ölçüldüğü araştırmada, katılımcıların yüzde 33,8’i önümüzdeki bir yıl içerisinde mali durumunun daha kötüye gideceğini düşündüğünü açıkladı.

HEP-SEN’DEN ÜCRET VE SOSYAL DESTEK TALEBİ

HEP-SEN İstanbul Safiye Hüseyin Elbi Şubesi, araştırmanın sonuçları doğrultusunda sağlık çalışanlarının ekonomik koşullarının iyileştirilmesi çağrısında bulundu. Sendikanın talepleri arasında emekliliğe yansıyan tek kalem maaş, insanca yaşamaya yetecek temel ücret, vergi dilimi mağduriyetinin giderilmesi, büyükşehir tazminatı, kira ve ulaşım desteği ile nöbet ücretlerinin iyileştirilmesi bulunuyor.

Şube Başkanı Uzman Hemşire Emre Yılmaz, sağlık emekçilerinin yaşadığı geçim sorununun yalnızca bireysel bütçeler üzerinden değerlendirilemeyeceğini belirterek ekonomik koşulların kalıcı biçimde iyileştirilmesi gerektiğini savundu.

HEP-SEN, araştırma sonuçlarını ilgili kamu kurumları, siyasi partiler ve milletvekilleriyle paylaşarak sağlık çalışanlarının haklarına ilişkin taleplerini gündemde tutmayı hedefliyor. Açıklanan veriler ise sağlık hizmetlerinin sürdürülebilirliği açısından çalışanların ekonomik güvenceye, adil ücret politikasına ve daha öngörülebilir bir geleceğe duyduğu ihtiyacı yeniden gündeme taşıyor.

Uzman Hemşire Emre Yılmaz