Uzmandan kış öncesi kombi ve kazan uyarısı: Bakım tasarruf sağlıyor

Akdeniz Üniversitesi (AÜ) Mühendislik Fakültesi Makine Mühendisliği Bölümü’nden Prof. Dr. İbrahim Atmaca, kış mevsimi öncesinde evlerde kullanılan ısıtma sistemlerinin daha güvenli ve tasarruflu çalışması için bakım ve kontrollerin aksatılmaması gerektiğini söyledi. Atmaca, bireysel ısıtmada kullanılan kombiler ile merkezi sistem kazanlarının kış mevsimine hazırlanmasının ısıtma giderlerinin azaltılmasına katkı sağlayacağını belirtti.

“BAKIM, CİHAZIN ÖMRÜNÜ UZATIR”

Bakım ve enerji verimliliğinin cihazların ömrünü doğrudan etkilediğini belirten Atmaca, doğal gazın yanmasıyla ortaya çıkan enerjinin kombi veya kazan içerisindeki ısı transfer yüzeylerinden ısıtma suyuna aktarıldığını söyledi. Zamanla bu yüzeylerin su tarafında kireç ve tortu, yanma gazları tarafında ise kurum ve partikül birikebildiğini aktaran Atmaca, bu durumun ısı geçişini olumsuz etkilediğini ifade etti.

Atmaca, biriken kireç, tortu ve kurum nedeniyle yakıttan elde edilen enerjinin daha küçük bölümünün ısıtma suyuna aktarılabildiğini, daha büyük bölümünün ise baca gazlarıyla dışarı atılabildiğini kaydetti.

Özellikle kazanlarda kireçlenme ve kirlenmeye bağlı verim kaybının yüzde 5 düzeyine ulaşabileceğini belirten Atmaca, bu birikimlerin yalnızca enerji verimliliğini değil, cihazların güvenli çalışmasını da etkilediğini söyledi.

Atmaca, eşanjör ve kazan borularında aşırı sıcaklık, korozyon ve malzeme hasarlarının meydana gelebileceğini, bunun da delinme ve arızalara yol açabileceğini ifade etti. Merkezi kazanlı sistemlerde bakım sırasında emniyet ventilleri, yanma ve alev kontrol sistemleri ile diğer güvenlik elemanlarının çalışır durumda olduğunun kontrol edilmesi gerektiğini belirten Atmaca, kazan dairesinin havalandırılması ve baca sisteminin de ihmal edilmemesi gerektiğini vurguladı.

“BAKIM İLE PERİYODİK KONTROL AYNI ŞEY DEĞİL”

Merkezi sistem kazanlarında bakım ile periyodik kontrolün aynı işlem olmadığını belirten Atmaca, kazanın bakımının yapılmasının periyodik kontrolünün de gerçekleştirildiği anlamına gelmediğini söyledi.

Atmaca, bakımın cihazın düzgün, verimli ve güvenilir çalışmasını sürdürmesine yönelik olduğunu, periyodik kontrolde ise ekipmanın güvenli kullanıma uygun olup olmadığının mevzuatta belirlenen esaslara göre değerlendirildiğini kaydetti.

Apartman ve site yöneticilerinin yalnızca kazan bakımının yaptırılmasıyla yetinmemesi gerektiğini belirten Atmaca, mevzuatın gerektirdiği periyodik kontrollerin de zamanında yaptırılması gerektiğini ifade etti.

“ISITMA SİSTEMLERİ DOĞRU KURULMALI”

Bireysel ısıtmada kombinin bakımının yanı sıra sistemin doğru projelendirilmesi ve işletilmesinin de enerji tüketimini etkilediğini belirten Atmaca, yoğuşmalı kombilerde düşük dönüş suyu sıcaklıklarının cihazın baca gazındaki su buharının yoğuşma enerjisinden daha fazla yararlanılmasını sağladığını söyledi.

Doğal gazlı sistemlerde yaklaşık 55 derece dönüş suyu sıcaklığının önemli bir eşik olduğunu belirten Atmaca, dönüş sıcaklığı düştükçe yoğuşmadan yararlanmanın ve dolayısıyla verimin arttığını ifade etti.

Atmaca, yoğuşmalı kombilerden yüksek verim alınmasının yalnızca doğru cihaz seçimine bağlı olmadığını, radyatörlerin uygun büyüklükte seçilmesi, tesisatın doğru boyutlandırılması ve sistemin uygun su sıcaklıklarında çalışabilecek şekilde tasarlanması gerektiğini vurguladı.

Radyatör yüzey alanının yetersiz olması halinde ortamı istenen sıcaklığa ulaştırmak için daha yüksek su sıcaklıklarının gerekebileceğini belirten Atmaca, bunun yoğuşmadan elde edilebilecek verim avantajını azaltabileceğini söyledi. Atmaca, ısıtma sistemlerinin kurulumu ve yenilenmesinde mühendislik hizmeti alınmasının önemine dikkat çekti.

“SICAKLIĞI 1 DERECE DÜŞÜRMEK YÜZDE 5-10 TASARRUF SAĞLAYABİLİR”

İç ortam sıcaklığının enerji tüketimini belirleyen önemli unsurlardan biri olduğunu belirten Atmaca, ortam sıcaklığının 1 derece düşürülmesinin yıllık ısıtma enerjisi tüketiminde yüzde 5-10 düzeyinde tasarruf sağlayabileceğini söyledi.

Tasarruf oranının binanın yalıtımına, dış ortam sıcaklığına, kullanım şekline ve ısıtma sistemine göre değişebileceğini belirten Atmaca, gereğinden yüksek iç ortam sıcaklığının enerji tüketimini önemli ölçüde artırdığını ifade etti.

Oda termostatları ve termostatik radyatör vanalarının doğru kullanılmasının önemine değinen Atmaca, radyatörlerin önünün mobilya, perde veya dekoratif kaplamalarla kapatılmamasının da ısı transferinin sağlıklı gerçekleşmesi açısından basit ancak etkili bir önlem olduğunu söyledi.

“VERİMLİ KULLANIM, DAHA DÜŞÜK EMİSYON DEMEK”

Enerji kullanımının yalnızca ekonomik açıdan değerlendirilmemesi gerektiğini belirten Atmaca, kullanılmayan her birim enerjinin atmosfere bırakılmayan emisyon anlamına geldiğini söyledi.

Önümüzdeki dönemde elektrifikasyonun ve özellikle yüksek verimli ısı pompalarının binalarda daha yaygın kullanılacağını öngördüklerini belirten Atmaca, mevcut yapı stokunda kombi ve kazanların daha uzun süre kullanılmaya devam edeceğini ifade etti.

Atmaca, geleceğin düşük karbonlu ısıtma teknolojilerine hazırlanırken mevcut sistemlerin de mümkün olan en güvenli, verimli ve ekonomik şekilde işletilmesi gerektiğini vurgulayarak, ısıtma sezonu başlamadan kombilerin bakımlarının, merkezi sistem kazanlarının ise bakımlarının yanı sıra gerekli periyodik kontrollerinin de yaptırılması gerektiğini söyledi.